Een bedrijf dat jarenlang privaat heeft geopereerd besluit de stap naar de beurs te zetten. Medewerkers, oprichters en vroege investeerders kunnen hun aandelen verhandelen. Het grote publiek kan voor het eerst mede-eigenaar worden. Dat moment heet een IPO.
De SpaceX-beursgang van juni 2026 is een goed voorbeeld. Het is een van de grootste beursgangen in de geschiedenis, waarbij Nederlandse particuliere beleggers via brokers als DEGIRO, Trade Republic en BUX kunnen inschrijven op aandelen van SpaceX.
Na het lezen weet je:
- •Wat een IPO is en wat de betekenis van een beursgang is
- •Waarom bedrijven vroeger eerder naar de beurs gingen dan nu
- •Hoe het IPO-proces stap voor stap werkt
- •Hoe je als particuliere belegger kunt inschrijven op de SpaceX IPO
- •Wat de risico's zijn van beleggen in een beursgang
Wat is een IPO — de betekenis uitgelegd
Een IPO staat voor Initial Public Offering. In het Nederlands noemen we dat een beursgang of beursintroductie. Het is het moment waarop een privaat bedrijf voor het eerst aandelen aanbiedt aan het grote publiek op een effectenbeurs, zoals de Nasdaq of Euronext Amsterdam.
Voordat een bedrijf naar de beurs gaat, zijn er wel investeerders, maar die zijn privaat: vrienden, familie, durfkapitalisten en angel investors. Na de IPO kan het brede publiek mede-eigenaar worden door aandelen te kopen. Vanaf de eerste handelsdag zijn die aandelen verhandelbaar op de beurs, net als aandelen van elk ander beursgenoteerd bedrijf.
Waarom gaan bedrijven naar de beurs?
Kapitaal ophalen
Het belangrijkste doel van een beursgang is kapitaal ophalen. Via een IPO kan een bedrijf in één keer honderden miljoenen of zelfs miljarden ophalen bij duizenden beleggers tegelijk. Dat geld wordt gebruikt voor groei, overnames, schulden aflossen of onderzoek en ontwikkeling.
Reputatie en geloofwaardigheid
Beursgenoteerde bedrijven moeten voldoen aan strenge eisen van toezichthouders zoals de AFM in Nederland of de SEC in de VS. Ze moeten kwartaalcijfers publiceren en financiële verslagen openbaar maken. Dat geeft beleggers en klanten meer vertrouwen.
Waarom bedrijven later naar de beurs gaan dan vroeger
Vroeger was een beursgang de enige manier om als bedrijf echt groot kapitaal op te halen. Bedrijven gingen relatief jong naar de beurs, want ze hadden het geld nodig.
Dat is veranderd. Tegenwoordig hebben grote bedrijven toegang tot enorme hoeveelheden privaat kapitaal: durfkapitalisten, private equity fondsen en sovereign wealth funds steken honderden miljoenen in bedrijven die nog niet beursgenoteerd zijn. Daardoor hoeven bedrijven minder snel naar de beurs.
Het resultaat zie je terug in de cijfers. In 1995 waren er ruim 8.000 beursgenoteerde bedrijven in de VS. Anno 2024 zijn dat er nog maar circa 3.500, terwijl de economie sindsdien veel groter is geworden.
Bedrijven als Uber, Airbnb en SpaceX bleven jarenlang privaat terwijl ze al honderden miljarden waard waren. Wanneer ze uiteindelijk toch naar de beurs gaan, zijn ze doorgaans veel volwassener en groter dan bedrijven die een generatie geleden een IPO deden.
Hoe werkt een beursgang? Het IPO-proces uitgelegd
Van de beslissing tot de eerste handelsdag duurt een beursgang gemiddeld 6 tot 12 maanden. Dit zijn de stappen:
Voorbereiding
Het bedrijf schakelt investeringsbanken in, ook wel underwriters of bookrunners genoemd. Die begeleiden het hele proces en adviseren over de waardering en het aantal uit te geven aandelen.
Prospectus opstellen
Het bedrijf stelt een prospectus op: een uitgebreid document met alle informatie over het bedrijf, de financiële situatie, risicofactoren en toekomstplannen. In Nederland beoordeelt de AFM of het prospectus aan de vereisten voldoet. In de VS doet de SEC dat. Als belegger kun je het prospectus lezen voordat je besluit in te schrijven.
Roadshow
Het bedrijf presenteert zich aan grote institutionele beleggers: pensioenfondsen, vermogensbeheerders en banken. Doel is interesse wekken en een indicatie te krijgen van de vraag naar de aandelen.
Prijsbepaling
Op basis van de roadshow stellen de underwriters een introductieprijs vast. Bij de SpaceX IPO is dat $135 per aandeel, wat het bedrijf waardeert op circa $1,75 biljoen.
Inschrijvingsperiode
Beleggers kunnen inschrijven op aandelen vóór de notering. De vraag kan groter zijn dan het aanbod, waardoor de IPO overtekend is. In dat geval krijg je minder aandelen dan gevraagd of helemaal geen.
Eerste handelsdag
De aandelen worden genoteerd op de beurs en de handel begint. De openingskoers kan flink afwijken van de introductieprijs, afhankelijk van de vraag op dat moment.
IPO-prijs vs. marktprijs — wat is het verschil?
De IPO-prijs is de prijs die beleggers betalen die inschrijven vóór de notering. Die prijs wordt vastgesteld door het bedrijf en de underwriters.
De marktprijs is de prijs waartegen het aandeel verhandeld wordt zodra de beurs opent op de eerste handelsdag. Die wordt bepaald door vraag en aanbod.
Bij populaire IPO's is de marktprijs op de eerste handelsdag vaak hoger dan de introductieprijs. Maar dat is geen garantie — er zijn ook IPO's waarbij de koers op de eerste dag daalt.
Risico's van beleggen in een IPO
IPO's trekken veel aandacht en hype. Dat is precies de reden om voorzichtig te zijn.
Hoge waardering: Bij grote beursgangen is de introductieprijs soms al aan de hoge kant. De markt prijst toekomstige groei in die niet altijd uitkomt. SpaceX heeft bij de introductieprijs van $135 een price-to-sales ratio van circa 87 keer de jaaromzet. Ter vergelijking: Alphabet, Meta en Microsoft zitten allemaal onder de 15 keer.
Volatiliteit: Nieuwe aandelen zijn doorgaans volatieler dan gevestigde bedrijven. De koers kan op de eerste handelsdag flink bewegen.
Geen toewijzing gegarandeerd: Als een IPO overtekend is, krijg je mogelijk minder aandelen dan gevraagd of helemaal geen. De SpaceX IPO is op moment van schrijven al twee keer overtekend: voor $75 miljard aan aandelen is $150 miljard aan interesse ontvangen.
Lock-up periodes: Insiders zoals oprichters en vroege investeerders mogen hun aandelen doorgaans niet direct verkopen na de beursgang. Er geldt een lock-up periode, vaak 90 tot 180 dagen. Zodra die afloopt, kan er extra verkoopdruk ontstaan op de koers.
De IPO kan niet doorgaan: Een beursgang kan tot het laatste moment worden uitgesteld of afgeblazen door marktomstandigheden of andere factoren. Inschrijven betekent niet dat de IPO zeker doorgaat.
Weinig historische data: Een nieuw beursgenoteerd bedrijf heeft geen publiek trackrecord van kwartaalcijfers en aandelenkoersen. Dat maakt de waardebepaling moeilijker dan bij gevestigde bedrijven.
SpaceX IPO — hoe kun je meedoen als Nederlandse belegger?
De SpaceX-beursgang is bijzonder. Nederlandse particuliere beleggers kunnen voor het eerst rechtstreeks inschrijven op aandelen van een grote Amerikaanse IPO. Normaal zijn dit soort introducties vrijwel uitsluitend toegankelijk voor institutionele beleggers.
De feiten
| Bedrijfsnaam | Space Exploration Technologies Corp. |
| Ticker | SPCX |
| Beurs | Nasdaq |
| Introductieprijs | $135 per aandeel |
| Verwachte waardering | ~$1,75 biljoen |
| Beoogde opbrengst | ~$75 miljard |
| Verwachte eerste handelsdag | 12 juni 2026 |
Bron: Reuters, SEC-filing SpaceX, juni 2026. Gegevens onder voorbehoud van wijzigingen.
Nog nooit belegd?
Voordat je inschrijft op een IPO is het slim om de basis te begrijpen. Lees eerst hoe beleggen werkt en wat de risico's zijn.
→ Waarom beleggen? Uitleg voor beginnersDeelnemen via DEGIRO
DEGIRO is bevestigd als retailintermediair voor de SpaceX IPO. Nederlandse particuliere DEGIRO-klanten kunnen inschrijven op SpaceX-aandelen via een speciaal product dat hiervoor beschikbaar is gesteld. Raadpleeg de berichtgeving in je DEGIRO-account of neem contact op met de klantenservice van DEGIRO voor de exacte stappen en actuele voorwaarden.
Deelnemen via Trade Republic
Ook Trade Republic is bevestigd als retailintermediair voor de SpaceX IPO. Klanten van Trade Republic in Nederland kunnen inschrijven via het platform. Raadpleeg je Trade Republic-app voor de actuele stappen en voorwaarden.
Deelnemen via BUX
BUX biedt Nederlandse beleggers eveneens de mogelijkheid deel te nemen aan de SpaceX IPO. Via de BUX-app kun je je aanmelden voor het SpaceX-aanbod. Raadpleeg de BUX-app of website voor de actuele voorwaarden en het aanmeldproces.
Zit je bij een andere broker?
Niet elke broker biedt deelname aan IPO's aan voor particuliere beleggers. Neem contact op met de klantenservice van jouw broker en vraag of deelname aan de SpaceX IPO mogelijk is en hoe het proces werkt.
Nog geen broker?
Om deel te nemen aan de SpaceX IPO heb je een account nodig bij DEGIRO, Trade Republic of BUX. Vergelijk kosten en mogelijkheden.
→ Vergelijk brokers voor beginnersEerste handelsdag: Bij Amerikaanse beursgangen begint de handel doorgaans niet om 15:30 CEST maar pas in de vroege avond, vaak tussen 18:00 en 20:00 CEST. Als je aandelen krijgt toegewezen, worden die geboekt op de eerste handelsdag.
Is de SpaceX IPO interessant voor beginners? Veel beleggers benaderen IPO's met de nodige voorzichtigheid. De waardering van circa $1,75 biljoen bij een price-to-sales ratio van 87 keer betekent dat de markt enorme toekomstige groei inprijst. Als die groei tegenvalt, kan de koers flink corrigeren. Veel beleggers houden de vuistregel aan dat ze alleen een bedrag inleggen dat ze volledig kunnen missen, en beschouwen zo'n positie als speculatief in plaats van als onderdeel van een lange-termijn kernportefeuille.
SpaceX aandelen kopen zonder inschrijving — de alternatieven
Geen toewijzing gekregen of liever niet inschrijven? Er zijn alternatieven:
Na de notering kopen
Zodra SpaceX op 12 juni op Nasdaq noteert onder ticker SPCX, kun je aandelen kopen via je broker, net als elk ander aandeel. Je betaalt dan de marktprijs van dat moment.
Space ETF's
Er zijn ETF's die beleggen in ruimtevaartbedrijven. Na de notering is het aannemelijk dat SpaceX wordt opgenomen in bestaande ruimtevaart-indices en ETF's. Zo krijg je indirect blootstelling aan SpaceX via een gespreid fonds.
Veelgestelde vragen over IPO's
Samengevat: wat is een IPO?
Een IPO is de eerste keer dat een bedrijf aandelen aanbiedt aan het grote publiek. Bedrijven gaan naar de beurs om kapitaal op te halen en reputatie te versterken. Als belegger kun je inschrijven vóór de notering of aandelen kopen zodra ze op de beurs verhandeld worden.
Houd rekening met:
- Toewijzing bij inschrijving is niet gegarandeerd
- De marktprijs op de eerste handelsdag kan afwijken van de introductieprijs
- IPO's zijn doorgaans volatieler dan gevestigde aandelen
- Veel beleggers leggen alleen geld in dat ze volledig kunnen missen
Meer lezen?