Niet elk overnamebod is hetzelfde
Voordat je beslist wat je doet, is het goed om te weten dat tender offers onderling flink verschillen. Een paar kenmerken waarop ze uiteenlopen:
- •Cash of aandelen. De meeste biedingen zijn in contanten: je krijgt een vast bedrag per aandeel. Maar een bod kan ook een ruilbod zijn, waarbij je aandelen van de overnemende partij ontvangt, of een combinatie van beide.
- •Volledig of partieel. Bij een volledig bod wil de koper alle uitstaande aandelen. Bij een partieel bod mikt hij bewust op een deel, bijvoorbeeld een meerderheidsbelang, en koopt hij niet alles op.
- •Vrijwillig of verplicht. Een gewoon overnamebod is vrijwillig: jij kiest of je aanmeldt. In sommige situaties kan een koper die al bijna alles bezit een verplichte uitkoop afdwingen.
Omdat die kenmerken per bod verschillen, is “het hangt ervan af” vaak het eerlijke antwoord. Kijk daarom altijd naar de specifieke voorwaarden van het bod dat op jouw aandeel is uitgebracht.
Wat gebeurt er als je je aandelen aanmeldt?
Als je meedoet aan het bod, meld je je aandelen aan tegen de biedprijs. Slaagt het bod, dan worden je aandelen verkocht en ontvang je het afgesproken bedrag per aandeel. Dat geld staat niet meteen op je rekening: er zit tijd tussen het sluiten van het bod en de uitbetaling, omdat de transactie eerst door de keten van afwikkelende partijen moet.
Wat gebeurt er als je niet meedoet?
Je bent niet verplicht je aandelen aan te melden. Doe je niets, dan hangt de uitkomst af van hoe succesvol het bod is. Er zijn grofweg drie scenario's:
Het bod mislukt
De koper krijgt niet genoeg aandelen binnen om het bod door te zetten. Er verandert niets: je houdt je aandelen en het bedrijf blijft beursgenoteerd.
Het bod slaagt gedeeltelijk
De koper verwerft de aangemelde aandelen, maar krijgt niet de volledige controle. Je blijft achter als minderheidsaandeelhouder. De verhandelbaarheid van het aandeel kan hierdoor flink dalen, omdat er minder vrij verhandelbare aandelen overblijven.
Het bod slaagt ruim
Dan volgt mogelijk een uitkoopprocedure. Krijgt de koper een zeer groot deel van de aandelen in handen, in Nederland vaak vanaf 95 procent, dan kan hij een wettelijke uitkoopprocedure starten. Je wordt dan alsnog verplicht je aandelen te verkopen, meestal tegen dezelfde prijs als het oorspronkelijke bod. Dit proces duurt doorgaans langer, en het aandeel kan intussen van de beurs zijn gehaald.
Dat laatste is het belangrijkste risico van niets doen: als het aandeel wordt geschrapt van de beurs en jij het nog bezit, kun je vast komen te zitten in een aandeel dat niet meer vrij verhandelbaar is, tot een eventuele uitkoop plaatsvindt. Een uitkoopprocedure start soms pas geruime tijd na de delisting.
Waarom handelt het aandeel onder de biedprijs?
Zodra een overname wordt aangekondigd met een biedprijs, schiet de koers meestal richting die prijs. Maar vaak blijft het aandeel er nog net onder handelen tot de overname is voltooid. Wordt er 50 euro per aandeel geboden, dan kan de koers bijvoorbeeld rond 49,60 euro blijven hangen.
Het eerste verschil ontstaat door dealrisico. Er is altijd een kans dat het bod afketst: de financiering valt weg, een toezichthouder blokkeert de overname of een voorwaarde wordt niet gehaald. Wie direct op de beurs verkoopt, kiest voor zekerheid; wie wacht op de volledige biedprijs, draagt het risico dat het bod niet doorgaat en de koers terugvalt.
Het tweede verschil is de tijdswaarde van geld. Tussen nu en de uitbetaling zitten vaak weken tot maanden. Geld dat je later krijgt, is nu iets minder waard.
Het verschil tussen de beurskoers en de biedprijs heet de spread. Het inspelen erop staat bekend als merger arbitrage. Je kunt je aandelen tijdens het bod ook op de beurs verkopen in plaats van aanmelden. De koers ligt dan meestal iets onder de biedprijs, maar de afwikkeling vindt plaats als een gewone beurstransactie. Welke gevolgen beide opties hebben, hangt af van de voorwaarden en jouw situatie.
Partieel bod en pro rata
Niet elk bod is op alle aandelen gericht. Bij een partieel bod wil de koper maar een bepaald percentage of aantal aandelen. Bieden aandeelhouders samen meer aandelen aan dan de koper vraagt, dan worden de aandelen meestal naar rato verdeeld, ook wel pro rata genoemd. Iedereen die heeft aangemeld verkoopt dan een deel van zijn aangeboden aandelen en houdt de rest.
Een bijzondere variant is de odd-lotregeling. Daarbij worden kleine posities, vaak minder dan 100 aandelen, soms buiten de pro-rataverdeling om volledig overgenomen. Niet iedere broker kan zo'n regeling faciliteren. Controleer daarom de voorwaarden en communicatie van je eigen broker.
Hoe meld je je aandelen aan?
Als er een tender offer loopt op een aandeel dat jij bezit, informeert je broker je meestal over de aanmeldprocedure en deadline. Ontvang je geen bericht terwijl je weet dat er een bod loopt, neem dan contact op met je broker.
Achter die communicatie zit een keten die verklaart waarom aanmelden en uitbetalen tijd kost:
- 1De broker ontvangt de voorwaarden en deadline van zijn custodian of prime broker.
- 2De broker verzamelt de aanmeldingen van klanten en geeft deze gebundeld door aan de custodian.
- 3De custodian stuurt de instructies naar een clearinghouse, zoals Euroclear in Europa of DTC in de Verenigde Staten.
- 4Na afronding ontvangt de custodian het geld van het clearinghouse.
- 5De custodian geeft het geld door aan de broker, die het verdeelt over de klanten die hebben aangemeld.
Elke schakel heeft tijd nodig. Pas als het geld bij je broker is aangekomen, kan het aan jou worden uitgekeerd.
Wanneer krijg je je geld?
Niet meteen. Na het sluiten van het bod moet de transactie eerst door de afwikkelketen. Hoe lang dat duurt verschilt per bod en per markt, van enkele dagen tot enkele weken. De exacte timing staat doorgaans in de biedingsdocumenten of in de communicatie van je broker.
Op de beurs verkopen?
Lees hoe een verkooporder wordt ingevoerd in onze uitleg over een order plaatsen.
Veelgestelde vragen
Verder lezen over Corporate Actions
Informatief, geen beleggingsadvies. De voorwaarden verschillen per overnamebod; raadpleeg altijd de officiële biedingsdocumenten en de communicatie van je broker.